February 27, 2026
~ගිනි පුළිඟු වන් කෙටි කවි~
February 24, 2026
එකේ පන්තියේ කතාවක්
එකේ පන්තියට ඉර එළිය වැටෙන්නේ අනිත් හැමතැනටම කළින්. ඒකට හේතුව ඉර එළිය පරක්කු දවසටත් හිනා කිචි බිචියෙන් එළිය අරගෙන පොඩ්ඩෝ ටික පන්තියට දුවගෙන එන නිසා. මේ එකේ පන්තිය භාර ටීචර් මිසිස් රොබර්ට්ස්. පන්තියේ පොඩ්ඩෝ ටික එයාට පණ ඇරලා. මිසිස් රොබර්ට්ස්ගේ ආදරේ නිසා මේ දරු දැරියෝ හැමෝම ඉස්කෝලේ එන්නේ හරි උනන්දුවෙන්.
ඒත් හදිසියේම එක දවසක් උදේ පන්තියේ දොරකඩ ඉඳන් ළමයින්ව පිළිගන්න මිසිස් රොබර්ට්ස් හිටියේ නැහැ. ඒ වෙනුවට එතැන හිටියේ සර් කෙනෙක්, එයාගේ පෙනුමත් නුහුරුයි. එකේ පන්තියේ පොඩ්ඩෝ ටික පන්තියට නොගිහින් දොරකඩ රැඳුනා.
"ගුඩ් මෝනින්, මම මිස්ට විල්ෆර්ඩ්, අද මම තමයි ඔයාලගේ ටීචර්. මිසිස් රොබර්ට්ස් අසනීප වෙලා නිසා අදට විතරක් ඔයාලගේ පන්තිය බලාගන්නේ මම" ඒ සර් ලොකු හිනාවකින් කිව්වා.
ඒත් පොඩ්ඩෝ අතර කසු කුසුවක්. එක්කෙනා දෙන්නා තමන්ගේ ඩෙස්ක් වලට ගිහින් වාඩි වුණත් හැමෝගෙම ඇස් මිස්ටර් විල්ෆර්ඩ් දිහා ඇලවුණු ගමන්මයි තිබුණේ. මේකට හේතුව ඒ ගුරුවරයාගේ හමේ මේ පොඩ්ඩෝ කවදාවත් දැකලා නැති වෙනසක් තිබුණ එක. එයා විටිලයිගෝ එහෙම නැත්නම් සුදු කබර රෝගයට ගොදුරු වුණු කෙනෙක්. මේ පොඩ්ඩන්ට නම් මේක අමුතුම දසුනක් වුණා.
එකේ පන්තියේ මේ කැළඹීම ගැන නොදැන මිස්ට විල්ෆර්ඩ් පන්තියේ නම් ලකුණු කරන්නයි ලෑස්තිය. ඒත් පන්තිය පුරාවටම අත් පහලවක් විස්සක් ඉස්සිලා. එහෙම තමයි මිසිස් රොබර්ට්ස් එයාලට කියලා දීලා තිබුණේ, ප්රශ්නයක් අහන්න තියෙනවා නම් කෑ ගහන්න එපා, තමන්ට ඒ ප්රශ්නේ අහන්න වාරයක් ලැබෙනකම් අත උස්සාගෙන ඉන්න කියලා.
"ආ මේ පන්තියේ ළමයින්ට උදේම ප්රශ්න ගොඩාක් තියෙනවා වගේ, මුලින්ම අපි නම් ලකුණු කරලා ඉමු නේද?" මිස්ට විල්ෆර්ඩ් එකේ පන්තියේ නම් ටික ලකුණු කරන්න පටන් ගත්තා.
"හරි ඔයා අහන්න පළවෙනි ප්රශ්නේ" ඉන්පස්සේ මිස්ට විල්ෆර්ඩ් ඉස්සරහා පේළියෙ අත උස්සාගෙන ඉන්න ගෑනු ළමයෙක්ගෙන් පටන් ගත්තා.
"ඔයාගේ හමට මොකද වුණේ?" ජෙසී බොහොම ඍජුවම මිස්ට විල්ෆර්ඩ්ගෙන් ඇහුවා. ඒ එක්කම උඩට ඉස්සිලා තිබුණු ඉතුරු අත් ටික පහළට වැටුණා. අනිත් අයත් අහන්න ඉඳලා තියෙන්නේ ඒ ප්රශ්නේ!
මිස්ට විල්ෆර්ඩ් කලබල වුණේ නැහැ. එයාට පුංචි ළමයින්ගේ ඍජු ප්රශ්න පුරුදුයි.
"බොහොම හොඳ ප්රශ්නයක්! මට තියෙන්නේ හමේ රෝගයක්. ඒකට විටිලයිගෝ කියලා කියන්නේ. ඒකෙන් වෙන්නේ හමේ තිබුණු පාට අඩුවෙලා මේ සුදු පාට වැඩි වෙන එක. මට ඒකෙන් කිසිම වේදනාවක් නැහැ. ඒ වගේම ඒක බෝ වෙන්නෙත් නැහැ"
මේක අහලා එකේ පන්තිය ටිකක් නිශ්ශබ්ද වුණා. හැමෝම මේ විස්තරේ තේරුම් ගන්න උත්සාහ කරමින් හිටියේ.
තවත් අතක් උඩට ඉස්සුණා, ඒ ජමාල්.
"ඒකට ඔයා බේත් බොන්නේ නැද්ද, අපේ තාත්තා කියන්නේ ලෙඩ හොඳවෙන්න නම් බේත් බොන්න ඕන කියලා."
"ඔයාගේ තාත්තා හරි, බේත් බිව්වාම ගොඩාක් ලෙඩ හොඳ වෙනවා තමයි. ඒත් මේක නම් එහෙම බේත් බීලා හොඳ කරන්න අමාරු ලෙඩක්. ඒ වගේ ලෙඩත් මේ ලෝකේ තියෙනවා."
ඒ පාර නම් එකේ පන්තියේ පොඩි කසුකුසුවක් ගියා. බේත් බීලා හොඳ වෙන්නේ නැති ලෙඩ! එහෙම දේවල් ගැන මෙයාලා කළින් දැනගෙන හිටියේ නෑ.
ටික වෙලාවකින් තවත් අතක් උඩට ඉස්සුණා. ඒ කටකාර ඉසබෙලා.
"මිස්ටර් විල්ෆර්ඩ්, ඔයාගේ හම සුදු පාට වෙන ලෙඩේ බෝ වෙන්නේ නෑ කියලා ඔයා කිව්වාට, කොයිකටත් ඔයා අද අපේ පොත් අල්ලන්න එපා හොඳේ." එයා කිව්වා.
ඒක අහලා එකේ පන්තියේ ඉතුරු පොඩ්ඩෝ ටික උඩට ගත්ත හුස්ම පහළට නොදා බලාගෙන හිටියා. ගුරුවරයෙකුට තමන්ගේ පොත් අල්ලන්න එපා කියලා ළමයෙක් කියන එක! මිසිස් රොබර්ට්ස් හිටියා නම් ඉසබෙලාගේ මේ කතාවට මොනවා කියයිද!
හැබැයි මිස්ට විල්ෆර්ඩ් නම් ඉසබෙලාගේ ඒ කතාවෙන් කේන්ති ගත්ත බවක් පෙනුණේ නැහැ.
"මම පොරොන්දු වෙනවා මේක මගෙන් ඔයාලට බෝවෙන්නේ නැහැ කියලා. මට දැන් මේක හැදිලා අවුරුදු දහයක් විතර වෙනවා. ඒත් මාත් එක්ක එකම ගෙදර ඉන්න මගේ නෝනාත් දූලා දෙන්නත් තාම තනි පාටට ඉන්නවා!" එහෙම කියලා එයා හයියෙන් හිනාවුණා. "ඕගොල්ලන්ට මාව විශ්වාසයිද?"
මේකට නම් මුළු එකේ පන්තියෙන්ම හයියෙන් "ඔව්!" කියලා උත්තරයක් ලැබුණා.
මිස්ට විල්ෆර්ඩ්ගේ හමේ පාටේ වෙනස ගැන එකේ පන්තියට තිබුණු ප්රශ්න විසඳුණු බවක් තමයි පෙනුණේ. ඒත් මිස්ට විල්ෆර්ඩ් දවසේ පාඩම පටන්ගන්න යද්දී එක පුංචි අතක් උඩට ඉස්සෙනවා දැක්කා. ඒ අසීෆ්.
"මොකක්ද ඔයාගේ ප්රශ්නේ?" මිස්ට විල්ෆර්ඩ් ඇහුවා.
"මිස්ට විල්ෆර්ඩ්, මම හිතන්නේ ඔයා ගහක් වගේ" අසීෆ් තියුණු කටහඬකින් කීවේ පුංචි හිනාවක් එක්ක.
"එහෙමද? ඒ මොකද ඔයාට එහෙම හිතුණේ?" මිස්ට විල්ෆර්ඩ් ඇහුවා.
"අර බලන්න පිට්ටනිය වටේ තියන ගම් ගස්. ඒවායේ කඳේත් ඔයාගේ හමේ වගේ පාට කීපයක මෝස්තර තියෙනවා, හරි ලස්සනයි. ඒ නිසා මම නම් හිතන්නේ ඔයා ගම් ගහක් වගේ!" අසීෆ් දිගටම කියාගෙන ගියා.
අවුරුදු ගානක් තිස්සේ තමන්ගේ හම ගැන ඉස්කෝලවල ළමයින්ගෙන් එක එක විදිහේ කතන්දර අහලා ඒවාට හොඳට පුරුදුවෙලා හිටිය මිස්ට විල්ෆර්ඩ් මේ කතාව අහලා ටිකක් නිරුත්තර වුණා.
අසීෆ් ළඟට ඇවිත් එයාගේ පුටුව ළඟ බිමට පහත්වුණු මිස්ට විල්ෆර්ඩ් "ඔයාගේ නම මොකක්ද පුතා?" කියලා ඇහුවා.
"අසීෆ්" අසීෆ් උත්තර දුන්නේ ඇස් දෙක ලොකු කරගෙන
"ඔයාගේ ඒ අදහසට බොහොම ස්තූතියි, අසීෆ්. මම ඊළඟ වතාවේ මගේ හමේ අසනීපෙ ගැන අනෙත් අයට කියද්දී ඔයා කීවා වගේ ගම් ගස් ගැනත් කියන්න ඕන. ඒවගේම ගම් ගහක් දකින හැම සැරයක්ම මට ඔයාව මතක් වෙයි. ස්තූතියි පුතා!"
මෙහෙම කියලා ආයෙත් තමන්ගේ මේසය ළඟට යද්දී මිස්ට විල්ෆර්ඩ්ගේ ඇස් දෙකේ හීනි දිලිසුමක් තිබුණු බව එකේ පන්තියේ කවුරුවත්ම දැක්කේ නැහැ.
(සත්ය කතාවක් ඇසුරින්)
AI picture
February 20, 2026
නොනිමි නරි කතා
ඉතින් ඒ නරියා මොන වගේද?
සුරංගනා කතාවක, රහස් ආයිත්තම් ඇඟ ලූ කුමාරයෙක් වගේ
ඌ මොනවාද හොයමින් හිටියේ?
තරු අතරින් තණබිමට වැටුණු හාවෙක්ව
ඌ හැඩට කොණ්ඩය පීරලා කුමාරයෙක් වගේ ඔටුන්නක් හිසලා හිටියාද?
නෑ, ඌ රළුයි, උරුලෑ ගඳකුත් තිබුණා, හැබැයි හරිම ලස්සනයි
අපිට ලස්සන අවතක්සේරු කරන්න බැහැනේ නේද?
ඉතින් ඔයා කාර් එක නැවැත්තුවා ද?
නෑ, මම යමින් උන් ගමන දිගටම ගියා, මට ඒ ගමන ගැන මතක නැහැ
එහෙනම් මොනවාද මතක?
නරියා ගැන, නරියා ගැන!
පරිවර්තනය - හෙල්මලී ගුණතිලක
Translation of the poem 'More of the Unfinishable Fox Story' by Mary Oliver
පසු සටහන- මම නරින්ට බොහොම කැමති කෙනෙක්නෙ. මෙල්බර්න් නගරයේ නරි හිටියාට අපිට උන්ව දකින්න වෙන්නේ පාර තොටේ වාහන වලට හැපිලා මැරිලා ඉන්දැද්දී තමයි. මෙයාලගේ මායාමය ලස්සන නිසා මම නිතරම නරි අඳිනවාත් එක්ක. මගේ ප්රියතම කිවිඳියක් වන Mary Oliverත් මං වගේම නරි ෆෑන් කෙනෙක් බව මම දැනගත්තේ මේ කවිය දැක්කාම!
මේක තමයි මේකේ මම කැමතිම කෑල්ල-
//එහෙනම් මොනවාද මතක? නරියා ගැන, නරියා ගැන!// 😅
image of fox sketched by hand
February 16, 2026
දාරක වියෝගයේ වේදනාව කටු තුඩින් ලියන අයියන්දේ - විදෙසක ලිවිසැරිය
මෙලොව කවර මවකට හෝ පියකුට වුව සිදු විය හැකි ලොකුම ඛේදවාචකය තමන්ගේ දරුවකු අහිමි වීම බවට විවාදයක් නැත. එය ඔවුන්ගේ මනසට කිසි දින සුව නොවන තුවාලයකි. ඉසබෙල් අයියන්දේ විසින් රචිත ‘ද වින්ඩ් නෝස් මයි නේම්’ නම් පොතට පදනම් වන්නේ දශක කිහිපයක් ඔස්සේ මෙලෙස එකිනෙකා අහිමි වූ දරුවන් සහ මවුපියන් කිහිප දෙනකුගේ එකට ඈඳුණු ජීවිත පිළිබඳ කතාවකි.
“ලෙටීෂියා සතු වඩාත් බියකරු මතකය නම් රාත්රියක රියෝ ග්රන්දේ ගඟින් එතෙර වූ දිනයයි. එවේලේ ඇයගේ පියා රබර් ටියුබයක ආධාරයෙන් පා වෙද්දී, ඈ ලණුවකින් ඔහු වෙත ගැටගසා තිබිණි. ලෙටීෂියා එතෙක් පරිස්සම් කරගෙන තිබුණු, අඳුරේ පවා දිලිසෙන කුඩා කුරුසය සැඩ දියේ වැටී සැඟව ගියේ එදිනය. පසු කලෙකත් ඈ ඇතැම් රාත්රීන්වල බිය වී අවදි වූයේ ඒ බියකරු දිනයේ දැනුණු සීතල, ත්රාසය, අඳුර, නිහඬ බව, යාච්ඤා මිමිනුම් සහ ගං දියේ සැඩ රළ ළඟ ළඟම දැනීම නිසාය.”
‘ද වින්ඩ් නෝස් මයි නේම්’ හි කතාන්දරය ගෙතෙන්නේ එකිනෙකාට කිසිම ඥාතිත්වයක් නැති සැමුවෙල්, ලෙටීෂියා සහ ඇනීටා වටාය. මේ තිදෙනාම තම ළමා අවධියේ විවිධ ආකාරයේ බිඳවැටීම්වලට ලක් වූ, විවිධ හේතු මත තම මවුපියන්ගෙන් වෙන් වීමට සිදු වුණු අයයි. ඒ හැම වෙන් වීමක්ම තමන්ගේ කිසිම වරදක් රහිතව, ඔවුන් කිසියම් ජාතියක්, ජන වර්ගයක් නියෝජනය කිරීම නිසා සිදු වූ ඒවාය. තනිකමේ සහ අසරණ බවේ පතුලක් නොපෙනෙන දුක ඔවුහු හොඳින් හඳුනිති. එමෙන්ම ඒ දුක් ජය ගැනීමේත්, ඊට අනෙකාට සවියක් වීමේත් ක්රම ඔවුහු ඉවෙන් මෙන් දනිති. මේ නිසා අවසානයේදී ඔවුන් එකිනෙකා වෙත බැඳෙන්නේ ලේ ඥාතිත්වයටත් වඩා සවිමත් බැම්මකිනි.
“ඒ කතාබහ අතරතුරදී ඇති වූ දිගු විරාමයේදී ලෙටීෂියා කඳුළු පිසලන්නට වූ අතර, සැමුවෙල් තමන්ගේම අතීතය සිහියට නඟාගත්තේය. තම හදවතේ රහස් කුටියක සිර කර තිබුණු වේදනාත්මක මතක නැවත ඔහු වෙත වේගයෙන් ගලා එන්නට විය. ඒ කෑගැසීම්, දසත පැතිරුණු දුම්රොටු, තමන්ට දැනුණු බිය සහ දුම්රියපොළේදී තමාට සමු දුන්, ශෝකයෙන් පීඩිත තම මවගේ රුව ඔහුට යළි සිහි විය.”
අයියන්දේ මේ කතාව ඉදිරියට ගෙනයන්නේ එහි එක් එක් චරිතයේ දෘෂ්ටිකෝණයෙනි. මේ නිසා අවතැන් වීමේ පීඩාකාරි බව කොයි තරම් සංකීර්ණද යන බව මෙන්ම ඒ හැම කතාවකම හරය කොතරම් එකිනෙකට සමානද යන බව පෙන්වීමට ඈ සමත් වී තිබේ. මීට සමාන්තරව, මෙවැනි හඬක් නැති අවතැන් වූවන් වෙනුවෙන් කිසිම වාසියක් නොලබා, තම කාලය, ශ්රමය, ධනය කැප කර සටන් කරන කණ්ඩායම් ගැනත් ලේඛිකාව මේ කෘතියෙන් තතු මතු කරන්නීය. මේ අරමුණට කැප වූ විවිධ ස්වේච්ඡා ආයතනවල සාමාජිකයන්ගේ අප්රතිහත ධෛර්යය නිසාත්, මූල්ය, නෛතික සහ සමාජීය දායකත්වය නිසාත් මේ පීඩිතයන්ගේ ජීවිත අංශුමාත්රිකව හෝ යහපත් අතට හැරෙන බව ඇය මේ කතාවෙන් පෙන්වයි.
චිලී සම්භවයක් ඇති ඉසබෙල් අයියන්දේ 1942දී උපත ලැබුවේ පීරුහිදීය. ඈ පොත් 30කට ආසන්න ප්රමාණයක් ලියා ඇති අතර, ඒවා භාෂා 42කට පරිවර්තනය වී ලොව පුරා ඉමහත් ප්රසිද්ධියක් ලබා තිබේ. සාහිත්ය ලෝකයට ඇයගෙන් ලැබුණු දායකත්වය වෙනුවෙන් අයියන්දේ ගෞරව ආචාර්ය පදවි පහළොවකින් පිදුම් ලබා තිබේ. ලිවීමට අමතරව ඈ මානව හිමිකම් සුරැකීමේ අරමුණ වෙනුවෙන්ද තම කාලය වෙන් කරන අතර, ඇය අරඹා ඇති මානවවාදි පදනම ලොව පුරා පීඩාවට පත් කාන්තාවන් සහ දැරියන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටී.
ඉසබෙල් අයියන්දේ තම පදනමේ කටයුතු ගැන පවසන මේ අදහසින් ඇයගේ ජීවන දර්ශනයත් ‘ද වින්ඩ් නෝස් මයි නේම්’ කතාවේ සාරයත් මැනවින් හුවා දැක්වේ:
“ඇතැම් විට අප සතුව ඇති සීමිත සම්පත්වලින් කළ හැකි දේ ක්ෂුද්ර වීම ගැන මම කම්පාවට පත් වෙමි. එහෙත් අප විසින් ලෝකය වෙත කරනු ලබන බලපෑම සංඛ්යාවලින් ගණනය කළ නොහැකි බව මගේ කණ්ඩායමේ සාමාජිකයෝ මට සිහිපත් කරති. අපගේ මෙහෙය මැනිය හැක්කේ ජීවිතවලිනි.”
හෙල්මලී ගුණතිලක
සිළුමිණ - විදෙසක ලිවිසැරිය 15.02.2026
