John Steinbeck ගේ East of Eden පොත ඇසුරෙන් නිර්මාණය වුණු mini tv series එකක් තියන බව දැක්කාම වැඩිය චිත්‍රපටි නොබලන මටත් ඒක බලන්න හිතුණා. ඒ මම ඒ කතුවරයාගේ නිර්මාණ වලට බොහොම කැමති නිසා. Steinbeck ගේ Grapes of Wrath නවකතාව මම මුලින් කියෙව්වේ බොහොම ඉස්සර, teen වයසේදී. ඒ කාලෙදිත් ඒ කතාව මාව තදින් කම්පනය කළා. ඒ පොත කියවද්දී කෙනෙකුට අකුරු වලින් ඒ තරම් බරපතල හැඟීම් මවන්න පුළුවන් ද කියලා මට පුදුම හිතුණා. Steinbeckගේ Of Mice and Men පොතත් Grapes of Wrath තරම් දිග නැතත් අන්තර්ගතය intense පොතක් බව මට තේරිලා තියෙනවා.
මේ series එක බලන්න පටන් ගනිද්දී මම East of Eden පොත නම් කියවලා තිබුණේ නැහැ. පොතක් ඇසුරෙන් හැදුණු චිත්‍රපටියක් කියෙව්වාම පොත කියවන එක spoil වෙනවා කියලා මතයක් තියෙන නිසා දෙගිඩියාවෙන් බලන්න පටන් ගත්තත් මේ series එක මම බොහොම රසවින්දා. කතාව රූප මාධ්‍යයට හරවද්දී Steinbeck ට අනන්‍ය සලකුණ රැකගෙන තියෙන බව පැහැදිලියි.
මේ series එක පදනම් වෙන්නේ එක පවුලක පරම්පරා දෙකක කතාවකින්. සහෝදරයන් අතරේ පියාගේ ආදරය දිනාගැනීමට තියෙන තරඟය, එකිනෙකාට ද්‍රෝහී වීම්, සිත් රිදීම් වලින් පටන්ගන්න මේ කතාව ඊළඟ පරම්පරාවට විහිදෙන්නේ තවත් බරපතල පෞද්ගලික, සමාජ ගැටළු එක්ක. මේ කතාව පුරාම හොඳ- නරක, good & evil කියන දේ ප්‍රශ්න කරන්න නරඹන්නා ව පොළඹවනවා. ඇඩම් සහ චාල්ස් කියන සහෝදරයෝ දෙන්නා ගැන වගේම අහම්බෙන් එයාලගේ ජීවිතයට එකතුවෙන කැතී නිසා එයාලගේ ජීවිත උඩු යටිකුරු වෙන හැටි අපූරු විදිහට මේකේ පෙළ ගස්වලා තියෙනවා. කැතී ගේ චරිතය මේ කතාවේ ප්‍රබල කොටසක්. කිසි පැකිලීමක් නැතිව 'නරකට' පෙළඹෙන, හෘද සාක්ෂිය නැති අය සමහරවිට ඒ ගතිගුණ උපතින් අරගෙන එන බවට කැතී හොඳ උදාහරණයක්.
විවිධ හැළ හැප්පිලි, මානසික කඩාවැටීම් අතරේ ගලාගෙන යන East of Eden කතා මාලාවේ තව වැදගත් මිනිස් බැඳීමක් ඉස්මතු කරනවා. ඒ තමයි මිතුරුකම. ඇඩම් ට්‍රාස්ක්ට ජීවිතයේ බොහෝ දේවල් අහිමි වුණත් ඔහුව 'ගොඩදාන්නේ' ඉතා සමීප ලෙන්ගතු මිතුරුකම්. ජීවිත කාලවලදී හැම කෙනෙකුටම ලැබෙන්න ඕන, විපතේදී අත ඇර යන්නේ නැති මේ වගේ මිතුරුකම් ම තමයි.
පළවෙනි ලෝක යුද්ධ කාලයේ ඇතිවුණු සමාජ ආර්ථික අර්බුද, ව්‍යාපාර අසාර්ථකවීම් සහ විවිධ moral dilemmas මේ කතාවේ යටිපෙළ හැටියට දිවෙනවා. ඒ යුගයේ ඇඳුම් පැළඳුම්, ගොඩනැගිලි, මඟ තොට පාරවල් එහෙම ප්‍රති නිර්මාණය කරන්න මේ නිර්මාණකරුවෝ ලොකු වෙහෙසක් දරලා තියෙන බව පැහැදිලියි. කොටස් හතක මේ mini series එක බලන්න වටිනා නිර්මාණයක්!
හරිනම් මේ විස්තරය මෙතැනින් ඉවර වෙන්න ඕන. ඒත් series එක බලලා ඇස් නිලංකාර වෙලා ඉන්දැද්දී මට ඕන වුණා පොත කොයි වගේද කියලා හොයලා බලන්න. පුස්තකාලයක වැඩ කරන එකේ වාසිය දැනෙන්නේ ඔය වෙලාවට තමයි. අන්තිම episode එක බලලා මම පස්සෙන්දාම පොත හොයාගෙන කියවන්න ගත්තා. එහෙම කියවද්දී මට තේරුණු පළවෙනිම කාරණාව තමයි පොතේ මූලික plot එකට tv series එකෙන් සෑහෙන සාධාරණයක් ඉෂ්ඨ කරලා තියෙන බව. චිත්‍රපටියෙන් පොතේ සැකිල්ල අනුගමනය වෙලා තියෙනවා ලොකු deviations නැතිව. හැබැයි ඒ එක්කම මට හිතුණු දේ තමයි පොත එක්තරා විදිහකට මේ චිත්‍රපටියට හාත්පසින්ම වෙනස් කියන එක. අන්තර්ගතයෙන් නෙමෙයි, කතාව පටන් ගන්නා තැන, පෙළගැස්ම, ගලායාම වගේ දේවල් වලින්. සමහර කතා අග ඉඳලා මුලට කියන්නත් පුළුවන්, මුල ඉඳලා අගට කියන්නත් පුළුවන් නේ. පොතක් කියවද්දී අපේ හිතේ විචිත්‍ර චිත්ත රූප මවන්න පුළුවන් ලේඛකයා අති දක්ෂයෙක්. පොත කියවද්දී මම කතාව දැනගෙන හිටියත් Steinbeck කියන්නේ කොයිතරම් දක්ෂ ලේඛකයෙක්ද කියන එක මට ආයෙත් වතාවක් තහවුරු වුණා.
චිත්‍රපටිය නම් හොයාගෙන බලන්න පුළුවන් නේ කැමැත්තක් තියෙන කෙනෙකුට. ඒත් Steinbeckගේ ලියවිල්ල කියවන්න නොලැබුණු කෙනෙකුට රස බලන්න ඒ පොතෙන් පුංචි කොටසක් මම මෙතන උපුටනවා. මේ, මේ කතාවට පසුබිම් වුණු Salinas නිම්නය ගැන තියෙන දිග විස්තරයෙන් පුංචි කොටසක් විතරයි.
On the wide level acres of the valley the topsoil lay deep and fertile. It required only a rich winter of rain to make it break forth in grass and flowers. The spring flowers in a wet year were unbelievable. The whole valley floor, and the foothills too, would be carpeted with lupins and poppies. Once a woman told me that colored flowers would seem more bright if you added a few white flowers to give the colors definition. Every petal of blue lupin is edged with white, so that a field of lupins is more blue than you can imagine. And mixed with these were splashes of California poppies. These too are of a burning color—not orange, not gold, but if pure gold were liquid and could raise a cream, that golden cream might be like the color of the poppies. When their season was over the yellow mustard came up and grew to a great height. When my grandfather came into the valley the mustard was so tall that a man on horseback showed only his head above the yellow flowers. On the uplands the grass would be strewn with buttercups, with hen-and-chickens, with black-centered yellow violets. And a little later in the season there would be red and yellow stands of Indian paintbrush. These were the flowers of the open places exposed to the sun.
Under the live oaks, shaded and dusky, the maidenhair flourished and gave a good smell, and under the mossy banks of the water courses whole clumps of five-fingered ferns and goldy-backs hung down. Then there were harebells, tiny lanterns, cream white and almost sinful looking, and these were so rare and magical that a child, finding one, felt singled out and special all day long.
මේ නවකතාව බයිබලයේ Cain සහ Abel දෙසොයුරන්ගේ කතාවේ සාරයත් එක්ක නිර්මාණය වුණු එකක් කියලා විචාරකයෝ කියනවා. කතාවේ ඇඩම්, ආදම් හැටියටත් කැතී ඒව හැටියටත් සැලකෙනවා. ඒ වගේම කතාවේ නම East of Eden ලැබෙන්නේ Cain අපරාධකාරයෙක් හැටියට //flees to the land of Nod, "east of Eden// කියලා බයිබලයේ සඳහන් වෙන නිසාලු.
ඉතින් අන්තිමට කියන්න තියෙන්නේ tv series එක අනිවාර්යයෙන් බලන්න, පොතත් පුළුවන් නම් හොයාගෙන කියවන්න, ඒ දෙක වෙනස්ම රසවත් අත්දැකීම් දෙකක් කියන එකයි.
