එය සීතල, වැසි බර, අගෝස්තු මාසයේ දිනක් වූ අතර බ්ලෙම්ලි නිවසේ නවාතැන්ගෙන සිටි අමුත්තෝ සියලු දෙනා සන්ධ්යා තේ පානය වෙනුවෙන් රැස් වී සිටියහ. ඍතුවේ අලස ගතියක් පැවතුණත්, මේ සාදයට නියමිත හේතුවක් නොමැති වූවත්, ඒ කණ්ඩායමේ නම් කිසිම නොසන්සුන් බවක් දක්නට තිබුණේ නැත. ඔවුන් මුව අයා සම්පූර්ණ අවධානය යොමු කර සිටියේ රැස් වූ පිරිස අතර සිටි, තරමක් අවලස්සන පුද්ගලයෙකු වූ කොර්නේලියස් ඇපින් මහතා වෙතයි. මේ අමුත්තන්ට ආරාධනා කිරීමේදී බ්ලෙම්ලි ආර්යාවට පැහැදිලි විස්තරයක් නොලැබී තිබුණේ ඔහු ගැන පමණකි. ඔහු “නුවණැත්තෙකු” බව කවුරුන් හෝ පවසා තිබුණු අතර ඔහුට මේ ආරාධනාව ලැබුණේ මේ නුවණැති බව ඇසුරෙන් ඔහු සෙසු අමුත්තන්ට වින්දනයක් සපයනු ඇතැයි බලාපොරොත්තුවෙනි. එදින සන්ධ්යා තේ පානය දක්වාම ඇපින් මහතාගේ ‘නුවණැති බව’ කොයි අතකට විහිදුණු එකක්දැයි සොයාගැනීමට ඇයට හැකිවූයේ නැත. ඔහු විහිලු තහලු කීමටවත්, ක්රොකේ ක්රීඩාවටවත් දස්කම් නොපෙන්වූ අතර ඔහුට ආකර්ශණීය පෞරුෂයක් හෝ ආධුනික රංගන හැකියාවක්වත් තිබුණේ නැත. සාමාන්යයෙන් කාන්තාවන් තරමක් බුද්ධියෙන් අඩු පිරිමින්ට සමාව දුන්නත් ඔහු ඒ වර්ගයේ පුද්ගලයෙකු ද නොවිණි. නමුත් කොර්නේලියස් ඇපින් කියමින් සිටියේ ඔහු ලෝකය වෙත සුවිශේෂී සොයාගැනීමක් දායාද කර ඇති බවයි. ඔහු කීවේ ඔහුගේ සොයාගැනීම හා සසඳද්දී ඒ වෙද්දී කරලියේ පැවතුණු වෙඩි බෙහෙත්, මුද්රණ උපකරණ සහ දුම්රිය ආදී සොයාගැනීම් ක්ෂුද්ර ලෙස පෙනෙන බව සහ තම සොයාගැනීම විද්යාත්මක වර්ගයට වඩා හාස්කම් වර්ගයට අයත් වන බවයි.
“දැන් ඔබතුමා අපට විශ්වාස කරන්න කියන්නේ ඔබ සත්තුන්ට මිනිස්සුන්ට වගේ කතාකරන්න ඉගැන්නුව බවත්, මේ ගෙදර බළලා ටෝබමෝරි ඔබේ පළමු සාර්ථක ශිෂ්යයා බවත් ද?” සර් විල්ෆ්රඩ් විමසුවේය.
“මම පහුගිය අවුරුදු දාහතක් තිස්සේ මේ ගැන මහන්සි වුණා. හැබැයි මට ලොකු දියුණුවක් ලබන්න පුළුවන් වුණේ පහුගිය මාස හත අටේ තමයි. මම විවිධ සත්තු දාස් ගාණක් එක්ක පර්යේෂණ කළත් මෑත කාලේ වැඩ කළේ බළල්ලු එක්ක විතරයි. මම උන්ට කැමති උන් අපේ සමාජයට ඉතා හොඳින් අනුගත වුණත් උන්ගේ සංකීර්ණ කැලෑ ගති නැති කරගෙන නැති නිසා යි. මේ බළල්ලු අතරෙත් සමහර වෙලාවට මට මුණගැහෙනවා ඉතා උසස් බුද්ධියක් තියෙන උන්ව. ගිය සතියේ මට මෙහෙදී ටෝබමෝරි මුණගැහුනාම මට තේරුණා ඌත් ඒ වගේ උසස් බුද්ධියක් තියෙන බළලෙක් බව. ඒ නිසා මට බොහොම සාර්ථකව ඌ එක්ක මගේ පර්යේෂණය කරන්න පුළුවන් වුණා.”
ඇපින් මහතා ඉතා ආඩම්බරයෙන් කී මේ විස්තරය රැස් ව සිටි පිරිසට විශ්වාස කිරීමට දුෂ්කර වූවත් කිසිවෙකු ඊට එරෙහිව කිසිවක් කීවේ නැත.
මඳ නිහැඬියාවකින් පසු රෙස්කර් මෙනවිය මෙසේ ඇසුවාය.
“ඔබ කියන්නේ ඔබ ටෝබමෝරිට පොඩි පොඩි වචන කතා කරන්නත්, තේරුම් ගන්නත් ඉගැන්නුවා කියලාද?”
“රෙස්කර් මෙනවිය,” ඇපින් මහතා ඉවසිලිවන්තව කීවේය. “එහෙම සරල විදිහට උගන්වන්නේ පොඩි ළමයින්ටයි, මනසින් බාල අයටයි, නූගත් මිනිස්සුන්ටයිනේ. දියුණු නුවණක් තියෙන සතෙක් එක්ක ඒවගේ ප්රාථමික ක්රම පාවිච්චි කරන්න අවශ්ය නැහැ. ටෝබමෝරිට ඉතා ව්යක්තව අපේ භාෂාව කතාකරන්න පුළුවන්.
“නරකද අපි ම මේකේ ඇත්ත නැත්ත හොයලා බැලුවොත්?” බ්ලෙම්ලි ආර්යාව යෝජනා කළා ය.
මේ කතාබහ අතරේ ටෝබමෝරි විසිත්ත කාමරයට ඇතුලු වී, විල්ලුද ලූ පාද වලින් ගමන් කරනා සේ කිසිම කලබලයක්, තැකීමක් රහිතව, තේ මේසය වටා අසුන්ගෙන සිටි පිරිස වෙත ඇවිද ගියේය. කාමරයේ පැතිරුණේ දැඩි නිහඬ බවකි. ගෘහස්තව සුරතලෙකු ලෙස ඇතිකරන බළලෙකුට සමානයෙකුට ලෙසින් සලකා කතා කිරීමේ ලැජ්ජාවත් මේ නිහඬ බව තුළ ගැබ් ව තිබිණි.
“කිරි ටිකක් ඕනද ටෝබමෝරි?” බ්ලෙම්ලි ආර්යාව ප්රවේසම් කටහඬකින් කීවාය.
“තිබුණත් කමක් නැහැ,” උදාසීන කටහඬකින් පිළිතුරක් ලැබුණි. රැස් ව සිටි පිරිස අතරේ විශ්මයේ විදුලියක් පැතිරුණු අතර පීරිසියකට කිරි වත්කරමින් උන් බ්ලෙම්ලි ආර්යාවගේ අත මඳක් වෙව්ලනු පෙනුණි.
“සමාවෙන්න මගේ අතින් කිරි ටිකක් ඉහිරුණා.” ඈ පසුතැවීමෙන් කීවාය.
“ඒකට මොකද, ඔතැන තියෙන්නේ මගේ බුමුතුරුණක් නෙමෙයිනේ” ටෝබමෝරි පිළිතුරු දුන්නේය.
නැවතත් කාමරයේ නිහඬතාවයක් පැතිරුණි. ඉනික්බිති රෙස්කර් මෙනවිය වැදගත් අමුත්තෙකු ලෙස හැසිරෙමින් මනුෂ්ය භාෂාව ඉගෙනුම දුෂ්කර වී දැයි බළලාගෙන් විමසුවාය. ටෝබමෝරි මොහොතක් ඈ දෙස එක එල්ලේ බලා ඉවත බලාගත්තේය. මෙවැනි කම්මැලි ප්රශ්න උගේ ජීවන දර්ශනයට පරිබාහිර බව පැහැදිලි විය.
“මනුෂ්ය ඥානය ගැන ඔබ මොකද හිතන්නේ?” ඈ නැවතත් තරමක් මෝඩ ලෙසින් ඇසුවාය.
“හරියටම කොයි මනුස්සයා ගැනද ඔයා කියන්නේ?” ටෝබමෝරි හැඟීමක් රහිතව පිළිතුරු දුන්නේය.
“ආ.. උදාහරණයක් හැටියට මගේ,” මේවිස් යන්තමින් සිනාසෙමින් ඇසුවාය.
“ඔයා මාව හරි අමාරුවකනේ දාන්නේ,” ටෝබමෝරි කීවේ කිසිම අමාරුවක වැටුණු අයෙකු ලෙසින් නොවේ. “ඔයාව මේ සාදයට එකතු කරගන්න අදහස ඉදිරිපත් වුණු වෙලාවේ සර් විල්ෆ්රඩ් නම් කීවේ එයා අඳුනන අයගෙන් ඔයා තමයි කිසි මොළයක් නැතිම කෙනා කියලා. ආගන්තුක සත්කාරය වෙනයි, මනස දුර්වල අයට සත්කාර කිරීම වෙනයි කියලාත් එයා කිව්වා. බ්ලෙම්ලි ආර්යාව නම් කීවේ ඔයාගේ මොළේ නැති කමම තමයි කියලා ඔයාට ආරාධනා කරන්න හේතුව කියලා. එයාලාගේ පරණ කාර් එක මිළ දී ගන්න තරම් මෝඩ එකම කෙනා ඔයා තමයි කියලාත් එයා කිව්වා.”
මෙය අසා බ්ලෙම්ලි ආර්යාව වහා වහා ඊට විරුද්ධ වූවත් එදිනම උදෑසන ඈ විසින් තම මෝටර් රථය මේවිස් ගේ ඩෙවොන්ශයර් හි නිවසට ගැලපෙනම දේ බව කියා තිබීම සිය අවාසියට හේතු විය.
මේ වෙලාවේ කතාව වෙනතකට හැරවීමට මේජර් බාර්ෆීල්ඩ් යුහුසුලු විය.
“එතකොට අර අශ්ව ගාලේ ඉන්න කහ-කලු වයිරම් බැළලි එක්ක තමුන්ගේ තියෙන ඇඟලුම්කම ගැන මොනවාද කියන්නේ?”
නමුත් ඔහු ඒ ගැන කී සැණින් ඒ කතාවේ අනුවණකම හැම දෙනාටම වැටහිණි.
“මේවා සාමාන්යයෙන් ප්රසිද්ධියේ කතාකරන දේවල් නෙමෙයි,” ටෝබමෝරි සීතල හඬකින් කීවේය.
“ඔබතුමා මේ ගෙදර ගත කළ ටික කාලයේ හැසිරුණු විදිහ බලද්දී ඔබේ ඒ වගේ හැසිරීම් ගැන මම කතා කරන්න ගත්තොත් ඔබටත් යම් අපහසුතාවයක් දැනෙයි කියලා මට හිතෙනවා.”
මේ කතාවෙන් බියට පත් වූයේ මේජර් වරයා පමණක් නොවේ.
“ටෝබමෝරි, කෝකියා ඔයාගේ රෑ කෑම ලෑස්ති කරලාද කියලා කුස්සියට ගිහින් බලනවාද?” බ්ලෙම්ලි ආර්යාව ඉක්මනින් කීවේ ටෝබමෝරි ගේ රාත්රී ආහාර වේලට තව අඩුම තරමේ පැය දෙකක් වත් ඇති බව අමතක කරමිනි.
“ස්තූතියි,” ටෝබමෝරි කීවේය. “ඕන නැහැ, දැන් හවස තේ වේල පහුවුණා විතරයිනේ, මම කැමති නැහැ කෑම අජීර්ණයකින් මැරෙන්න.”
“බළලුන්ට පණ නමයක් තියෙනවා කියලානේ කියන්නේ” සර් විල්ෆ්රඩ් උද්යෝගයෙන් කීය.
“වෙන්න පුළුවන්,” ටෝබමෝරි පිළිතුරු දුන්නේය. “හැබැයි එක අක්මාවයි.”
“ඇඩිලේඩ්!” කෝනෙට් මහත්මිය කීවාය. “ඔයා අදහස් කළේ මේ බළලා ට ගිහින් සේවකයෝ එක්ක අපි ගැන ඕපාදූප කියවන්න කියලාද?”
මේ වෙද්දී පිරිස අතර මහත් බියක් පැතිරෙමින් තිබිණි. නිවසේ ඉහළ මාලයේ සියලු නිදන කාමර යා කරමින් එක් සඳළුතලයක් වූ අතර ටෝබමෝරි නිතර මෙහි ගැවසෙමින් එහි වූ පරෙවියන් නරඹමින් සිටි බවත්, ඒ අතරේ ඌ තවත් බොහෝ දේ දකින්නට ඉඩ තිබුණු බවත් හැමදෙනාටම සිහි විය. ටෝබමෝරි මේ ආකාරයට සිතූ දේ කියමින් නන් දොඩවන්නට වුවහොත් එහි ප්රතිපලය භයානක විය හැක. තම පැහැපත් පෙනුම ගැන නිතර උදම් ඇනූ කෝනෙට් මහත්මිය දවසෙන් වැඩි ප්රමාණයක් තම කැඩපත ඉදිරියේ වත්සුණු තවරමින් ගත කළ බැවින් ඇය මේජර්වරයා තරමටම වික්ෂිප්තව සිටියාය. අහිංසක ජීවිතයක් ගත කළත් රහසේ අනුරාගී කවි ලියූ ස්ක්රවෙන් මෙනෙවියගෙන් දිස් වූයේ නොරිස්සුමකි. තමන් කොතරම් අව ක්රියා කර ඇත්ද යත් ඒවා ගැන පසු තැවීම අතහැර තිබුණු බර්ටි වෑන් ටෑන් පවා මේ මොහොතේ ගාඩිනියා මලක් මෙන් සුදුමැලි විය. නමුත් අඩුම තරමේ ඔහු නම් ඔඩෝ ෆින්ස්බරි මෙන් විසිත්ත කාමරයෙන් පිටතට දිව ගියේ නැත. ෆින්ස්බරි තරුණ මහතා පූජකවරයට සූදානම් වෙමින් සිටි බැවින් අනුන්ගේ නින්දිත හැසිරීම් ගැන අසන්නට අකමැත්තක් ඔහුට තිබිණි. ක්ලොවිස් නම් බැලූ බැල්මට සන්සුන් පෙනුමෙන් සිටියත් ඔහු සිත ඇතුළෙන් ගණනය කරමින් සිටියේ කොතැනින් හෝ මීයන් තොගයක් මිළට ගෙන ටෝබමෝරිට අල්ලසක් ලෙස පිළිගන්වන ක්රමයයි.
මෙවැනි සංවේදී මොහොතක පවා ඇග්නස් රෙස්කර් ට වැඩි වේලාවක් නිහඬ ව සිටින්නට නොහැකි විය.
“දෙයියනේ! මම මොකට ආවද මේ වගේ තැනකට?” ඈ නාට්යානුසාරීව කීවාය.
ටෝබමෝරි ඉක්මණින්ම ම මේ අවස්ථාවෙන් ප්රයෝජන ගත්තේය.
“ඔයා අද උදේ කෝනෙට් මහත්මියට ක්රොකේ පිට්ටනියේදී කීව විදිහට නම් ඔයා මෙහෙ ආවේ කෑම නිසා. ඔයා බ්ලෙම්ලි ජෝඩුව හැඳින්නුවේ ඔයා දන්නා නීරස ම ජෝඩුව හැටියට. හැබැයි එයාලාට ඉස්තරම්ම කෝකියෙක් සේවයට ගන්න තරම් මොළයක් තිබුණු බව ඔයා කීවා. එහෙම නැත්නම් කිසි කෙනෙක් එක වතාවකට වඩා මෙහෙ එන්නේ නැහැ කියලාත් ඔයා කීවා.”
“මේ කතාව සම්පූර්ණ බොරුවක්! අහන්න කෝනෙට් මහත්මියගෙන්-” අපහසුතාවයට පත් ඇග්නස් කෑගැසුවාය.
“ඔයා ඒ කීව කතාව පස්සේ වෙලාවක කෝනෙට් මහත්මිය බර්ටි වෑන් ටෑන් ට කීවා.” ටෝබමෝරි දිගින් දිගටම කියන්නට විය. “ඔය ගෑනි මහා සාගිනි කාරියක්, පෙරේතියක්, කෑම වේල් හතරක් ලැබෙනවා කීවොත් ඕනෑම තැනකට යයි,’ කියලායි බර්ටි ඊට උත්තර දුන්නේ. ඊටපස්සේ-”
මේ මොහොතේදී හදිසියේම මේ කතාබහ ඇණ හිටියේ පල්ලියේ පියතුමාගේ සුරතලා වූ තැඹිලි පැහැති බළලා පඳුරු අතරින් අශ්ව ගාල වෙත යන අයුරු ටෝබමෝරි දුටු බැවිනි. එසැණින් ඌ දිව ගොස් විවර කවුළුවෙන් අතුරුදන් විය.
තම දීප්තිමත් සිසුවාගේ අතුරුදන් වීමත් සමඟ කොර්නේලියස් ඇපින් විවිධ කාංසාමය ප්රශ්න කිරීම්, අමිහිරි අවලාද සහ බියපත් ආයාචනා රැසකට මැදි විය. ඇතිවී තිබුණු තත්ත්වයට වගකිව යුතු වූයේ ඔහු වූ අතර එය තවත් බරපතල වීම වැළක්වීම ඔහුගේ යුතුකම බව කියැවිණි. ‘ටෝබමෝරිට තම භයානක හැකියාව අනෙත් බළලුන් වෙත ලබා දීමට හැකිද?’ මේ ඔහු වෙත යොමු වූ පළමු ප්රශ්නයයි. අශ්ව ගාලේ වෙසෙන සිය මිතුරිය සමඟ ටෝබමෝරි තම හැකියාව බෙදා ගැනීමට ඉඩ ඇති නමුත් ඉන් ඔබ්බට තවත් සතුන් වෙත මේ ඉගැන්වුම ව්යාප්ත කිරීමට ඔහුට කාලය නොලැබී ඇතැයි ඔහුගේ අදහස විය.
“එහෙනම්” කෝනෙට් මහත්මිය කීවාය, “ටෝබමෝරි කොයිතරම් වටිනා බළලෙක් වුණත්, හොඳ සුරතලෙක් වුණත් කරන්න දෙයක් නැහැ. මං හිතනවා ඔයා මම කියන දේට එකඟ වෙයි කියලා ඇඩිලේඩ්, ඌයි අශ්ව ගාලේ බැළලියි දෙන්නාම නැති කරලා දාන්න ඕන”
“ඔයා හිතන්නේ මම පහුගිය පැය කාල සතුටින් ගත කළා කියලාද?” බ්ලෙම්ලි ආර්යාව අසතුටින් කීවාය. “මේ දරුණු හැකියාව ලැබෙන්න කළින් මායි මගේ මහත්තයයි ටෝබමෝරිට හරි ආදරයෙන් හිටියේ. හැබැයි දැන් අපිටත් හිතෙනවා ඌ ව ඉක්මණින් විනාශ කරලා දාන්න ඕන බව”
“අපිට පුළුවන් උගේ රෑ කෑම එකට වස දාන්න,” සර් විල්ෆ්රඩ් කීවේය. “අශ්ව ගාලේ බැළලිව මමම ගිහින් වතුරේ ගිල්වන්නම්. අශ්ව කරත්තේ රියදුරා නම් බොහොම දුක්වෙයි තමන්ගේ සුරතලා නැතිවෙන එක ගැන, ඒත් මම කියන්නම් බෝවෙන කුෂ්ඨ රෝගයක් මේ බළලුන් දෙන්නාගෙන් පැතිරෙන නිසා ඒවා බල්ලන්ටත් බෝවෙන එක වලක්වන්න අපට මේක කරන්න වෙනවා කියලා.”
“ඒත් මගේ විශේෂ සොයාගැනීම!” ඇපින් මහතා විරෝධය පෑවේය, “මම අවුරුදු ගාණක් තිස්සේ ගවේෂණ, පර්යේෂණ කරලා ලබා ගත්ත ප්රතිපල--”
“ඔයාට පුළුවන් ගොවිපොළේ ඉන්න බැටළුවෝ එක්ක ඔයාගේ පරීක්ෂණය කරන්න, මොකද උන් පාලනයක් යටතේ නේ ඉන්නේ. නැත්නම් සත්වෝද්යානයට ගිහින් අලියෙක්ව තෝරාගන්න, උන්ට හොඳට මොළේ තියෙනවා කියලා කියනවානේ. අනික උන් නිදන කාමරවලට, මේස පුටු අස්සට රිංගන්න එන්නේ නැහැනේ.” කෝනෙට් මහත්මිය කීවාය.
තම සුවිශේෂී ජයග්රහණයට ලැබුණු ප්රතිචාරය ගැන කොර්නේලියස් ඇපින් ගේ කලකිරීම අති මහත් විය. නමුත් පොදු මතය ඔහුට එරෙහි ව පැවතුණු අතර තවත් විරෝධය පෑවොත් තමන්ගේ රාත්රී කෑම වේලටද වස එකතු වීමට ඉඩ ඇති බව ඔහුට වැටහිණි.
බ්ලෙම්ලි නිවසේ නවාතැන්ගෙන සිටි අමුත්තන් මේ සිද්ධියෙන් අනතුරුව වහා විසිර ගියේ නැත. ඉක්මණින් දුම්රිය ගමන් සැලසුම් කර ගැනීමට නොහැකි වීමත්, මෙහි අවසානයක් දකින්නට ඇති බයාදු කැමැත්තත් මීට හේතු විය. කෙසේ වෙතත් එදින රාත්රී ආහාරය නම් සමාජානුයෝජනීය වශයෙන් අසාර්ථක එකක් විය. අශ්ව ගාලේ බැළලියත් උගේ හිමිකරුවා වූ රියදුරුත් නිසා සර් විල්ෆ්රඩ් ට විවිධ කරදර සිදු වී තිබූ බැවින් ඔහු පසුවූයේ නොසතුටිනි. ඇග්නස් රෙස්කර් තම රාත්රී ආහාර වේලට ගත්තේ කර කළ පාන් පෙත්තක් පමණක් වූ අතර ඈ එය හැපුවේ ඒ හතුරකු යැයි සිතා ඔහු ව විනාශ කරන විලසිනි. මේවිස් පෙලින්ටන් නම් පලිගැනීමකට බර නිහඬතාවයකින් මුලු ආහාර වේලම ගත කළාය. බ්ලෙම්ලි ආර්යාව පිරිස අතරේ කතාබහ අඛණ්ඩ ව පවත්වාගැනීමට උත්සාහ කළත් ඇගේ බැල්ම තිබුණේ දොරකඩ වෙතයි. හොඳින් වස කලවම් කරන ලද මාලු කැබලි කිහිපයක් පිඟානක බහා අසල මේසයක තබා තිබිණි. කෙසේ වෙතත් අතුරුපස ගෙනෙන වෙලාව වෙද්දීත් ටෝබමෝරි පෙනී සිටියේ නැත.
රාත්රී ආහාරයෙන් පසු අමුත්තෝ දුම් බොන කාමරයට රැස් වී බලා සිටින්නට විය. කාඩ් කුට්ටම් සෙල්ලමට ගැලපෙන මානසික මට්ටමක් කිසි කෙනෙකුට තිබුණේ නැති අතර සංගීතයට සවන් දීමත් අතහැර දමන ලදී. ගබඩා කාමරයේ කුඩා ජනේලය ටෝබමෝරි වෙනුවෙන් විවරව පවතින බවත් තමන් නින්දට යන බවත් රාත්රී එකොළහ වෙද්දී නිවසේ සේවකයෝ දැනුම් දුන්හ. අමුත්තන් පැරණි බැඩ්මින්ටන් සඟරා කියවමින් කල් මැරූ අතර බ්ලෙම්ලි ආර්යාව වරින් වර ගබඩා කාමරයට ගොස් ආපිට පැමිණියේ කළකිරුණු මුහුණෙනි.
පාන්දර දෙකට ක්ලොවිස් නිහඬතාවය බින්දේය.
“ඌ අද ගෙදර එන්නේ නැහැ. බොහෝ විට මේ මොහොතේ ඌ ඇත්තේ මේ පළාතේ පත්තර කන්තෝරුවේ,
උගේ මතක ආවර්ජනාවල පළවෙනි කොටස පත්තරයට කියමින්. ඕක පළ වුණාම හොඳ ප්රසිද්ධියක් ලැබෙයි.”
මෙසේ කියා සභාවේ නොසතුට තවත් වැඩිකළ ක්ලොවිස් ඉනික්බිති නින්දට ගියේය. සෙස්සෝ ද ක්රම ක්රමයෙන් ඔහු ව අනුගමනය කළහ.
පසුදින උදෑසන තේ රැගෙන කාමර වෙත ගිය සේවකයන් තමන් වෙත නැඟුණු ප්රශ්නයට දුන්නේ එකම පිළිතුරකි, ඒ ටෝබමෝරි නැවත පැමිණ නැති බවයි. පාතරාසය ද පෙර දින රාත්රී ආහාර වේල මෙන් අප්රසන්නව ගෙවෙමින් තිබුණද එය අවසන් වීමට පෙර සුබ ආරංචියක් ලැබිණි. උද්යාන සේවකයෙකු විසින් මියගිය ටෝබමෝරි ගේ සිරුර රැගෙන ආවේ එය ගෙවත්තේ පඳුරු අතරේ තිබුණු බව පවසමිනි. උගේ ගෙල ප්රදේශයේ මාරාන්තික දත් පහරවල් තිබුණු අතර නිය අතර වූ තැඹිලි පැහැ ලෝම වලින් ඔප්පු වූයේ ඌ පල්ලියේ සුරතලා වූ විශාල තැඹිලි පැහැ බළලා හා සටන් කර පැරදී ඇති බවයි.
එදින මධ්යහනය වෙද්දී සියලුම අමුත්තන් බ්ලෙම්ලි නිවසින් පිටව ගොස් තිබිණි. දිවා අහාරයෙන් පසු බ්ලෙම්ලි ආර්යාව තම සුරතලා ගේ මරණය ගැන චෝදනා කරමින් පල්ලියේ පූජකතුමාට අවලාද නඟා ලිපියක් ලිවීමට තරම් ප්රකෘතිමත් වී සිටියාය.
ටෝබමෝරි, ඇපින් ගේ එකම සාර්ථක ගෝලයා වූ අතර ඉනික්බිති තවත් ගෝලයන් ඇති වීමට කටයුතු යෙදී තිබුණේ නැත. මීට සති කීපයකට පසු ඩ්රෙස්ඩෙන් සත්වෝද්යානයෙන් ලැබුණේ අමුතු ආරංචියකි. මීට පෙර කිසිවිටක දරුණු හැසිරීමක් නොපෙන්වූ අලියෙකු තම බැමි බිඳ ගොස් එක්තරා මනුෂ්යයෙකු මරා දමා ඇති බවත්, මීට හේතුව ඔහු විසින් ඒ අලියාට උසුළු විසුළු කළ නිසා බවට සැකකෙරෙන බවත් සැළ විය. මේ අනතුරට ගොදුරු වූ පුද්ගලයාගේ නම කොර්නේලියස් ඇපින් බවට වාර්තා විය.
පරිවර්තනය - හෙල්මලී ගුණතිලක
Translation of the short story ‘Tobermory’ by Saki
